Het behekste meisje van Vechmaal

In het dorp leefde een vrouw met de naam Ansje — beter bekend als Anna Pirlet — een magere, scherpe gestalte met ogen als gesmolten lood. Niemand wilde haar graag zien, want ze had een naam als heks, al schreeuwde ze dat van de daken dat ze onschuldig was. Op een februaridag, toen de modder in de straten was en de ramen van de huizen besloten lagen met rijpkristallen, gebeurde het onheil. Het kleine meisje van een bouwer liep over de markt, een mand krenten en brood dragend voor haar moeder. Ansje zag haar voorbijkomen en — misschien uit jaloersheid, misschien om redenen alleen haar bekend — stootte haar rauw aan. Zij greep het zarte oor van het kind vast, draaide het gruwelijk, en sprak in het Latijn enkele woorden die als vloek uit haar mond drupten. Het meisje schreeuwde ’n schreeuw die huizen deed beven.

Van die dag af aan kreeg het meisje geen rust meer. Zodra de nacht viel, begon zij te schreeuwen — niet zoals normale kinderen schreeuwen, maar met een gesluier die leek uit de hel zelf te komen. Haar moeder, een vrome vrouw uit het dorp, liep radeloos rond en wist niet wat te doen. De pastoor kon niet helpen. De huisarts, een grijze geleerde, haalde zijn schouders op. In wanhoop hoorde de moeder van een geestgenezer in Rocourt, een plaats niet ver van Liège, wiens macht legendarisch was onder het volk. Zij pakte haar kind op, liep door braam en bloedte voeten over modderige wegen, en arriveerde uiteindelijk bij zijn huisje — een klein onderkomen dat rook naar wierook en kruiden.

De genezer, een oude man met ogen vol geheime kennis, gaf geen woord van troost. Hij lichtte slechts een kaars aan in het donker, plaatste haar in een glas, en zei: “Wij zullen wachten. De waarheid staat geschreven in was.” De moeder hield haar schreeuwend kind vast en de uren kropen voorbij als slakken. Eindelijk, toen de kaars helemaal was opgebrand, tikte de genezer tegen het glas. Wat zij zagen in die was zou hun nooit meer verlaten. In het smeltende vet waren twee handen duidelijk afgetekend — oude handen, met lange nagels, die grepen en knepen aan de oren van een klein kind. “Ansje,” fluisterde de genezer. “Zij komt van haar duistere plekken. Maar luister: laat haar nooit meer bij het kind komen. Niet één moment.”

De moeder deed alles wat de genezer beval. Zij hield haar kind dicht bij zich vast, droeg heilige kruiden om haar nek, en bad elke nacht. Maar Ansje, getergd en kwaad, gaf niet op. Zij sleurde zich naar het huis, en smeet haar sleutels naar binnen, hopend dat het kind ze zou oprapen — want als het kind de sleutels aanraakte, zou de vloek even sterker worden. De moeder greep ze echter weg. Weken verstreken. En toen, op een nacht toen de maan rood stond, voelde het dorp plotseling — voelde het — dat Ansje haar laatste adem uitblies. De heks was dood. Maar in die nacht werd het meisje weer woest. De genezer verscheen met een figuuretje van was, een grijzelig ding dat Ansje voorstelde, dat op het lichaam van het kind lag. “Dit plaatste zij op uw dochter,” zei hij. “Nu zij dood is, zal het meisje wegraken van deze gevangenis. Maar ” — hier keek hij de vader streng aan, die eindelijk was verschenen — “als u dit figuretje verwijdert, zal het meisje met haar sterven. Laat het liggen.” De volgende ochtend was Ansje dood, en het meisje — eindelijk vrij — sliep voor het eerst weer zonder angst en zonder schreeuwen.