Het spook van de Waal

De avond van 1 november 1799 was kalm; de Waal lag glad. Hendricus stond op het punt te sluiten toen drie figuren bij de aanlegplaats stonden — een man in zwart, een vrouw in wit, een kind in grijs. Hendricus zag ze niet aankomen. Hij vroeg of zij de Waal over wilden. Zij knikten. Hij vroeg waarheen zij wilden. De man zei: «De overkant.» Hendricus stapte hen aan boord.

De Waal liet zich gemakkelijk varen. Geen wind, geen stroom die tegenwerkte. De drie zaten stil. Het kind keek niet naar het water. Op de overkant stapten ze uit, zonder dank. Hendricus vroeg om geld — vier stuivers per persoon. De man in zwart keek hem aan en zei: «Wij hebben geen geld. Wij hebben tijd. Welke geef je voor welke?»

Hendricus, een nuchtere man, antwoordde: «Geef me twaalf stuivers, of ga heen.» De man zei: «Wij hebben geen geld. Maar wij geven je drie keer een halve dag terug op een dag waar je het wilt hebben.» Hendricus knikte schouder-ophalend, omdat het hem onzin leek. De drie liepen weg en verdwenen in de mist.

Drie keer in het leven van Hendricus — daarna nog negenendertig jaar — was er een dag waarop hij om twaalf uur ’s middags besefte: «Het is nu twaalf, en ik heb pas een ochtend gehad die normaal tot zes uur loopt.» Eerst dacht hij dat hij gek werd. De tweede en derde keer wist hij. Hij gebruikte de extra halve dagen om zijn huis af te bouwen, om bij zijn moeder te zijn op haar sterfdag, en om te wachten in de regen op zijn dochter die na een ruzie was weggelopen. Op zijn eigen sterfdag schreef Hendricus: «Het spook van de Waal heeft betaald. Niet in geld. In tijd. Het is één van de eerlijkste partijen waarmee ik ooit heb gehandeld.»