De paaskaars tegen hekserij

Op een gewone dag in de lente, toen de koeien vol melk gaven en de boerin van Bloir druk bezig was met het maken van boter, verscheen aan de deur een oude vrouw. Haar naam was Julienne, en zij kwam uit Mal, een dorpje dat niet ver weg lag. Haar gezicht was gerimpeld als oud perkament, en haar ogen schitterden met een vreemde nieuwsgierigheid.

’Wat een mooie boerderij hebt u hier,’ zei Julienne met een stem als kraaien die krassen. ’En ik ruik de geur van zuivelwerk. Hoe veel boter krijgt u wel uit uw melk?’ De boerin, trots op haar werk, kon niet anders dan antwoorden. ’Meer dan drie ponden elke dag,’ zei zij, ’mijn koeien zijn de beste in deze streek.’ Julienne knikte langzaam, haar ogen halfdicht. Zij sprak nog wat vriendelijk met de boerin, dronk de aangboden thee, en vertrok toen rustig, alsof zij precies had gekregen wat zij zocht.

De boerin dacht er niet veel meer aan. Waarom zou zij? Het was slechts een bejaarde voorbijganger, nietwaar? Maar in de nacht, terwijl zij sliep, leek het alsof de wind een vreemde naam fluisterde door de scheuren van de schuur.

Toen de boerin de volgende ochtend naar haar melk en boter ging kijken, voelde zij meteen dat er iets grondigs mis was. Zij begon het melkwerk zoals elke dag, maar de room wilde niet opdikken in de churn. Zij roerde en roerde, urenlang, tot haar armen pijn deden, maar het enige dat ontstond waren kleine, betekenisloze klontjes. Geen boter — slechts brij.

Dag na dag hetzelfde. Zij probeerde alles wat zij kende: zij verhitte de melk anders, zij gebruikte een ander vat, zij bad zelfs in de kapel. Niets hielp. De koeien gaven nog steeds rijke melk, maar zodra de boerin eraan begon, weigerde het spul zich in boter om te vormen. Het was alsof een onzichtbare hand de hele transformatie blokkeerde.

De boerin begon te begrijpen dat dit geen natuurlijke mislukking was. Dit was iets ergers. Dit was vervloeking. Zij dacht terug aan het bezoek van Julienne, aan haar glinsterende ogen, aan de manier waarop zij naar de boter had gevraagd. Plotseling wist zij het zeker: de oude vrouw uit Mal had haar betoverd.

In haar wanhoop sprak de boerin met een oude man uit Berg — waarschijnlijk Nicolaers genoemd — die bekend stond als iemand met kennis van oudere dingen. ’Ge bent betoverd,’ zei hij zonder omhaal. ’Wat gij nodig hebt, is de paaskaars uit de Basiliek van Tongeren. Geen ander middel zal u verlossen.’

De boerin zocht overal naar een stukje paaskaars, maar niemand had er een. Zij probeerde alles wat priests en monniken aanriepen; zij liet voor haar bidden in kloosters, maar zelfs de zegens van de Kerk leken tegen deze vloek niet op te helpen. Totdat zij aan haar vriend Harry dacht, de koster van de Basiliek. Harry, die haar al jaren kende en aan wie zij goed was geweest, hielp haar uit de nood.

Met tremblende handen legde de boerin een klein stukje van de paaskaars in de melk, of wreef het langs de uiers van de koeien — het verhaal spreekt zich hierover niet geheel duidelijk uit. Maar zodra de paaskaars haar magie sprak, kwam de boter terug. Rijkelijk, net als vroeger. De vloek brak. En zij wist daarna: geen genezing ter wereld kon tegen hekserij op, behalve het heilige vuur van Pasen, dat elk jaar wedergeboren wordt in de Basiliek van Tongeren.