Het Duivelspact van Adinkerke

De heer was welgesteld geweest, een man van aanzien in het dorp Adinkerke, gelegen in de vlakten van West-Vlaanderen. Hij had gronden, een groot huis, en de respect van zijn buren. Maar de goden van het gokken waren hem niet welgezind. Nacht na nacht zat hij in het café met de kaarten in zijn handen, starend naar de tafel alsof daar zijn redding lag. Nacht na nacht verloor hij meer.

In het begin waren het kleine bedragen — enkele franken die hij gemist had, maar niet miste. Toen werden het groter bedragen. Huispacht, schulden bij de kruidenier, pandbriefen voor zijn beste bezittingen. Hij verkocht zijn gronden stuk voor stuk, huisde zijn dieren uit, verhuisde naar steeds kleinere woning. Zijn vrouw smeekte hem, zijn kinderen keken hem met schaamte aan, zijn vrienden ontliepen hem.

Niemand kon hem tegenhouden. Het gokken was een demon die in zijn borst huisde, fluisterend dat het volgende spel het grote geld zou brengen. Het volgende spel bracht altijd meer verlies. Tot op de dag dat hij met lege zakken in het café zat en niemand meer iets van hem wilde lenen.

Op die bewuste dag verliet de heer wanhopig het café. Hij was volledig geruïneerd: geen geld, geen huis, geen toekomst. Buitenkwam, stond daar in de schemering een figuur op hem te wachten — een gedaante van zwart en schaduw, met ogen als gloeiende kolen. De duivel zelf, hoewel de heer pas later zou begrijpen wie hem daar aansprak.

De zwarte gedaante sprak met een stem als grind en rook: ‘Wat kwelt u, mijn heer? Ik zie een man die alles verloren heeft.’ De edelman vertelde over zijn schulden, zijn schaamte, zijn wanhoop. En de duivel luisterde, knikkend, alsof hij alle ellende van de wereld begreep. ‘Ik kan je helpen,’ zei de gedaante tenslotte. ‘Ik kan je zo veel rijkdom geven dat je je schulden duizendmaal kunt afbetalen.’

‘Wat is de prijs?’ vroeg de heer voorzichtig. De duivel glimlachte — een griezelige rictus zonder warmte. ‘Heel eenvoudig. Je tekent dit perkament met je bloed, en je belooft mij dat je ziel na je dood volledig aan mij toebehoort.’ Hij toonde een oud perkament, geel van ouderdom.

De edelman aarzelde geen seconde. Wat was zijn ziel nog waard? Die had hij al lang verpand aan zijn verslaving. Met een dolk prikke hij in zijn vinger en schreef zijn naam in bloed op het perkament. Zodra de laatste letter was gezet, voelde hij het — een merkwaardige hitte door zijn lichaam, alsof hij langzaam van binnenuit verbrandde. De duivel nam het perkament en verdween in een rookwolk die naar zwavel en as rook.

Maar het goud kwam. Oh, het goud kwam inderdaad. De heer keerde terug naar het café en alles wat hij speelde, won hij. Kaarten die de ander niet kon verslaan. Dobbelstenen die altijd op zijn nummer vielen. Geld stroomde als water naar hem toe. Hij betaalde zijn schulden af, kocht zijn gronden terug, en ging nog veel verder. Binnen een jaar was hij rijker dan ooit.

Met zijn rijkdom kwam echter een vreemd soort bestaan. Hij feeste en zwelgde, ondernam reizen naar verre landen, omringde zich met sycofanten en schone vrouwen. Maar ’s nachts sliep hij slecht, belaagd door nachtmerries waarvan hij niet kon spreken. En diep in zijn hart wist hij dat de rekening ooit zou worden betaald.

Toen de edelman ouder werd, begonnen de angsten. ’s Nachts hoorde hij stemmen, zag hij schaduwen die niet van deze wereld waren. Hij droomde van vuur en ketenen. En op een dag bekende hij alles aan een goede vriend: het perkament, de duivel, de pact die hij gesloten had. De vriend drong hem aan naar het klooster te gaan, naar de abt die bekend stond om zijn heiligheid.

De abt luisterde naar het verhaal met een gezicht van kalme ernst. ‘Ik kan je helpen,’ zei hij, ‘maar alleen als je je volledig aan Onze Lieve Heer overgeeft.’ De edelman beloofde alles — zijn rijkdom, zijn leven, alles. De abt begon dan met bezweringen en gebeden, zijn stem als donder in de kapel. Maar een verschrikkelijke stem antwoordde uit het donker: ‘Dat perkament zal je nooit terugkrijgen!’

Twee keer probeerde de abt. Twee keer werd hij afgewezen. Maar de derde keer, met nog groter geloof en nog krachtigere gebeden, gebeurde het onmogelijke. Er klonk een verschrikkelijk geruis, als van duizend vleermuisën, en het perkament verscheen zomaar op de communiebank, verschroeid en gloeiiend. De edelman viel op zijn knieën in dankbaarheid. Hij was verlost.