De abdij van Binderen

1437: ridder Diederik van Cortenbach was failliet door een mislukte handelsreis naar Hamburg. Hij zou zijn 800-hectare landgoed bij Helmond moeten verkopen. Abdis Catharina van Binderen, neef van Diederiks vrouw, leende hem op één nacht-bezoek 4.200 gouden gulden zonder rente. Voorwaarde: 2.100 in 1438 terug, 2.100 in 1439. Diederik betaalde de eerste op tijd. De tweede betaalde hij niet: hij was in 1439 op een tweede mislukte handelsreis vertrokken en kwam pas in 1442 terug, intussen had de abdij hem niet gemaand — abdis Catharina was in 1440 gestorven, haar opvolgster wist niet van de schuld — en Diederik had het bewust laten lopen.

In 1438, het jaar dat Diederik wel betaalde, gaf hij een veld van 15 hectare aan zijn opperste rentmeester Lambert Heeswijck als beloning voor het regelen van de financiën. Lambert plantte er rogge. De rogge groeide niet. Lambert plantte tarwe; ook niet. Haver; niet. Klaver; niet. Het veld was — volgens Lambert in zijn rentmeester-boek 1439 — «niet onvruchtbaar maar onproductief; alles wat groeit, sterft binnen drie maanden zonder reden». Het veld bleef onproductief in 1450, 1500, 1700, 1900, 2000, 2026. Het is in 600 jaar nooit iets oplevert. De Helmondse traditie zegt: dit is het «tweede schuldjaar» van Diederik, dat hij niet heeft betaald. De abdij is in 1648 vernietigd, dus geen abdij vraagt nog de schuld op. Maar het veld blijft. De Cortenbach-familie stierf in 1789 uit; het veld werd verkocht. De koper kreeg ook niets te oogsten. In 2026 is het veld eigendom van de gemeente Helmond, ligt braak, en wordt gebruikt als wandelpark. Eens per jaar, op 14 oktober (Catharina-naamdag), legt iemand — men weet niet wie — een witte roos op de grens van het veld. Volgens lokale traditie eindigt de onvruchtbaarheid wanneer een Cortenbach-nazaat (geen meer bestaand) of een Binderen-zuster (geen meer bestaand) op het veld de schuld vereffend verklaart. Het wacht.