De Schildbürgers van Schilda

In oude tijden waren de burgers van Schilda beroemd om hun verstand. Zo wijs waren zij dat vorsten en koningen van heinde en verre boden stuurden om een Schildbürger als raadgever aan het hof te halen. De een vertrok naar de keizer, de ander naar de koning van Frankrijk, een derde helemaal naar Egypte. Wat overbleef, was een stad zonder mannen: de akkers verwilderden, de daken lekten, en de vrouwen schreven boze brieven naar de hoven van Europa.

Uiteindelijk keerden de mannen terug en hield de raad een grote vergadering. Hoe konden zij verhinderen dat de wereld hen opnieuw zou wegroepen? Het antwoord was even sluw als gevaarlijk: als wijsheid hun ongeluk was, dan moest dwaasheid hun redding worden. Van die dag af zouden alle Schildbürgers zich zo dom mogelijk gedragen, tot geen vorst hen nog wilde hebben. Het plan lukte wonderwel. Alleen — wie lang genoeg de dwaas speelt, zo waarschuwt het oude boek, wordt het vanzelf. De gespeelde domheid werd echte domheid, en zo begonnen de streken waar Schilda voor altijd om bekend zou blijven.

De eerste grote daad van de nieuwe dwaasheid was de bouw van een raadhuis. De Schildbürgers metselden een prachtig driehoekig gebouw, maar vergaten de ramen. Toen zij binnen vergaderden, zaten zij in het pikkedonker — en niemand begreep waarom. Dus besloten zij het daglicht naar binnen te dragen: met zakken, emmers, manden en kannen schepten zij op het middaguur de zonneschijn, bonden de zakken dicht en leegden ze in het raadhuis. Het bleef er donker, hoe hard zij ook werkten.

Even beroemd werd de geschiedenis van de koe. Op de oude stadsmuur groeide een mooie pol gras, en het leek de Schildbürgers zonde om die te laten verkommeren. Maaien kwam niet in hen op: zij besloten hun koe de muur op te hijsen, zodat het dier het gras zelf kon afgrazen. Een touw om de hals, en trekken maar. Toen de koe hoog tegen de muur bengelde en de tong uit de bek stak, riep de burgemeester verheugd: «Kijk, ze watertandt al naar het gras!» Tegen de tijd dat de koe boven was, was ze gewurgd.

Ook op het veld sloeg de dwaasheid toe. Omdat zout duur was, besloot de raad het voortaan zelf te verbouwen: als er graan groeide uit gezaaid graan, zou er uit gezaaid zout wel zout groeien. Een heel veld werd ingezaaid, en toen er in de zomer brandnetels opschoten, meenden de Schildbürgers dat het jonge zout al heerlijk prikte. De oogst mislukte jammerlijk, maar niemand trok er een les uit.

Toen er oorlog dreigde, wilden de burgers hun kostbaarste bezit, de stadsklok, voor de vijand verbergen. Zij roeiden het meer op en lieten de klok in het diepe water zakken. Maar hoe zouden zij de plek ooit terugvinden? Een van hen sneed een diepe kerf in de rand van de boot, precies waar de klok overboord was gegaan. Toen de vijand vertrokken was, roeiden zij weer uit, zochten de kerf — en vonden de klok nooit terug.

Aan het einde ging Schilda aan de eigen dwaasheid ten onder. Bij een groot feest brandde de stad af, en de Schildbürgers verstrooiden zich over de hele wereld. Daarom, zo besluit het oude boek, vindt men tot op de dag van vandaag overal Schildbürgers — ook al dragen ze die naam niet meer.