Onder en boven de aarde

Een arme boer in de Greidhoeke had geen akker. De duivel kwam in een zwart pak op zijn deur kloppen en zei: «Ik heb een mooie akker hier vlakbij. Ge moogt hem pachten. Het ene jaar krijgt gij wat boven de aarde groeit, ik wat onder. Het andere jaar omgekeerd.» De boer dacht na. «Akkoord. Ik kies dit jaar — boven de aarde.» De duivel grinnikte: hij dacht aan al de wortels en knollen die boer normaal plant. «Goed. Onder de aarde voor mij.»

De boer plantte het hele veld vol rapen. Toen de oogsttijd kwam, oogstte hij alle bovenkanten — doch op rapen is «boven de aarde» alleen blad, geen knol. De duivel kwam, en stond met armen vol blad. «Wat is dit? Ik wou rapen.» De boer wees: «Het was de afspraak. Onder de aarde voor u, boven de aarde voor mij. Wij hadden moeten zeggen: het eetbare deel voor u of mij, niet wat groeit waar.» De duivel kookte van woede, doch het stond zo geschreven. Hij at zwijgend de bladeren.

Het volgende jaar zei de duivel: «Nu krijg ik boven de aarde, gij onder.» De boer plantte gerst. Toen de oogsttijd kwam, oogstte de duivel alle aren in de hoogte. Maar gerstaren waren bovenop — en wat de duivel kreeg was eetbaar. De boer was verloren. Doch de boerin sprak die avond: «Sla de gerst plat. Zeg dat de wortels onder waren en de aren omhoog gegroeid omdat zij waterzochten. De wortels zijn de eigenlijke plant, en die zijn van u.» De boer sprak het zo. De duivel, die geen verstand van plantkunde had, geloofde het en gaf alle gerstaren terug. Sindsdien, zegt men in de Greidhoeke, slaapt de duivel slecht naast de Friese boer en haalt hij geen pacht meer op.